Forumumuza Hoş Geldiniz

Hoşgeldiniz. Ücretsiz içerikler ve özel hizmetler sizi bekliyor. Hemen üye olun!

Simya nedir, ne değildir ve bir sözde-bilim olarak (pseudo-science) olarak simyacılık

Konu Görüntülenme İstatistikleri

Şu an görüntüleyenler
Misafir: 1

Toplam: 2,056
F

faust

Ziyaretçi
Simyacılıkesasında eski dönemde bir bilimsel uğraş olarak görülse de, bu yeni dönem (Eskidönem M.Ö. 14.Y.Y ve 17.Y.Y sonları, yeni yüzyıl ise 17.Y.Y ve günümüz) için geçerlibir durum değildir. Tarihte insanlar doğayı anlamaya çalışmakla birlikte onunaynı zamanda gizemli yanını varsa böyle bir durum bunu bilmek istemeleridüşüncesinden simyacılık yani diğer bir ismiyle 'alşimi'sözde-bilimi türetilmiştir. Yine tarihte filozoflar evrene dair sorularsorarlarken, aynı zamanda bu durumu meydana getiren unsurları da bilmekistemektedirler. Örneğin Empedokles adında bir filozof, evrenin dört unsurdanoluştuğunu ileri sürmüştür. Bunlar hava, ateş, su ve topraktır. Daha sonra budüşünceleri farklı yollarla birleştirip ve bazı unsurlar elde eden Aristotle budurumu şu şekilde izah etmiştir. Ateş ile hava sıcaktır ve hava, su ilebirleşirse ıslanır, su ise toprakla soğuktur. Toprak, ateş ise kurudur.Bu unsurlara biraz dikkatli bakılınca ne kadar sıradan ve alelade olduklarırahatlıkla görülebilmektedir ve bunlar tamamen düşünceden ibarettir, hiçbirdeneysel dayanakları yoktur. Simyacılık düşüncesi ise bu durumları doğuranelementlerin birleşiminden ibaret saymalarıdır.

SimyacılıkMezopotomya, Eski Mısır, İran, Hindistan, Çin, Klasik Yunan, Roma İmparatorluğuve Avrupa gibi bir çok kıtaya açılmış sözde birbilimdir. Peki nedir bu sözde bilim? Simyacılık esasında teorik bir temeli olmayan,fakat deneme-yanılma yoluyla bazı durumlara hakim bir olgu olmuştur tarihboyunca. Bilgi birikimi sağlamakla birlikte günlük hayatta kullanılan durumlarıkolaylaştırma adına bazı pratik unsurlar elde edilmiştir. Örneğin simyacılar(alşimistler) kükürdün ısıtılmasıyla kuru gıdaların (kuru üzüm, kayısı vs.)ağartıldığını görmüşlerdir. Bunun teorik olarak bir kayda değer yanı yok. Eğeröyle olsaydı simyacılardan bugün kükürtün oksijenle yanarak kuru gıdalarınnasıl reaksiyon verdiklerini açıklamaları gerekirdi, oysa simyacılar bunuhiçbir zaman yapamadılar, çünkü simyacıların uğraşları bilimsell değil,ruhsaldı. Onlar daha çok değersiz madenleri altın ve gümüş gibi daha değerlimadenlere çevirme, hastalıkları iyileştirecek ve ömrü uzatacak ilaçlar ve ölümsüzlükiksirini bulmaktı (ki buna simyacılar pancea diyorlardı.) Örneğinölümsüzlük iksirinin bulunma isteği dönemi ve uğraşları M.Ö. Y.Y'la, ilaçlarınbulunma dönemi ise M.Ö. 4.Y.Y'a denk gelmektedir. Değersiz madenlerin altın vegümüş gibi daha değerli madenlere çevirme uğraşı ise henüz tam olarakbilinmemektedir, en azından bu konuda geçerli bir kaynak bulunmamaktadır.

Simyanınbir geçiş aşaması ise diğer dallara yardımcı olmasıdır. Örneğin madenlerinısıtılması (metalurji) iksirlerin bulunması(tıp) göksel olaylarla ilgilenmeleri (astroloji) sembollerle ve alegorikunsurların gizemli oldukları düşüncesinden (mistisizm, spiritualizm) çıkan bazıbilim dalları ve felsefi öğretilerdir. Bunun yanında simyacılık sanata da etkietmiştir. Örneğin mistik öğretiler ve spiritualist anlamlar bazı dönemlerdesimyacılıktan etkilenmis olup sanat eserlerini etkilemişlerdir. Bunun yanındabüyük eser denilen (Magnus Opum) yani metallerin birbirine dönüşmedüşüncesi de simyacıların bazı durumlardan analoji yapmasından ortayaçıkmıştır. Örneğin dünyayı simyacılar bir annenin ceninine benzetmektedirler.Annenin karnında çocuk bulunmaktadır yani dünyanın merkezinde değerlimetallerin olduğuna inanmışlardır. Örneğin bir çocuğun doğumu 9 ay ise birdeğersiz metalinde bir altına dönüşmesi böyle bir zaman aralığına karşılıkgelmektedir.

Simyacılarındiğer bir kazancı ise modern bilime barutumn keşfi, metallerin eritilmesi,metaller üzerindeki diğer çalışmalar, boya, kozmetik, sermatik ve cam üretimi(arsenikte yine simyacılar tarafından bulunmuş bir elementtir) olmuştur.Teorikte daha öncede söylediğimiz gibi bir kazanç sağlanmamıştır fakat günlükhayatı kolaylaştırma da oldukça önemli adımlar olarak görülebilir buçalışmalar.
İlksimyacılardan birinin 'Hermes Trismegistus' olduğu bazı kaynaklardasöylenmektedir. Diğer bir grup simyacı
isesırasıyla ;
_İsaacNewton
_JohannRudolf Glauber
_Arnaldusde Villa Nova
_EbuMusa Cabir Bin Hayyan
_NicolasFlamel
_El-Razi
_ThomasNorton
_RobertBoyle
_Blanc
_Antoine
L.Lavoisier
_John Dalton
_VanHelmont
Yukarıdane kadar da tanınmış bilim insanları varsa da (Örneğin Newton, Lavoisier vs.)simyacılık esasında daha çok ruhsal şeylerle ilgilendiğinden büyücülük vefalcılık gibi sıradışı uğraşlar olarak görülebilir. Simyacıların bulunduklarıdönemde sevilmelerinin diğer bir nedeni debulunduğu dönemde metal üretiminde insanlara ve zamanının çalışma endüstrisinekatkı sağlamalarıdır.

İsmail Çelik

Kaynaklar:

[1]. Fatih Oylumlu – Çalışma Kitabı
[2].
[3].
[4].
 

Yeni Konular

Üst